Słownik pojęć antykwarycznych

A-Z: style, techniki, próby, pojęcia kolekcjonerskie. Niezbędnik przy wycenie i sprzedaży antyków.

Antyk

Przedmiot wyprodukowany co najmniej 100 lat temu (według definicji UE). W Polsce zazwyczaj przedmioty sprzed 1920 roku.

Art Deco

Styl sztuki użytkowej 1920-1940, charakteryzuje się geometrycznymi formami, egzotycznymi materiałami, luksusem.

Art Nouveau / Secesja

Styl 1890-1910, organiczne krzywizny, motywy roślinne, kobiety z długimi włosami (Mucha, Wyspiański).

Biedermeier

Styl mieszczański 1815-1848, meble jasne (czereśnia, brzoza), proste linie, bez zdobień barokowych.

Chippendale

Styl angielski mebli XVIII w. Thomas Chippendale, charakterystyczne oparcia krzeseł "ząbkowane", mahoń.

Dukat

Złota moneta XVI-XIX w., waga 3,5 g, próba 980. Dukat polski Zygmunta III wart 8-50k zł.

EPNS

Electro-Plated Nickel Silver — plater srebrowy na podkładzie z stopu niklu. NIE jest srebrem antycznym.

Fraget

Największa polska manufaktura srebra 1824-1944 (Warszawa). Każdy przedmiot sygnowany ma premię kolekcjonerską.

Hallmark

Zestaw punc (znaków) na srebrze: próba, mistrz, miasto, rok. Pozwala zidentyfikować pochodzenie i datę.

Impasto

Technika malarska polegająca na nakładaniu grubej warstwy farby. Chełmoński, Van Gogh — klasycy impasto.

Jaskółczy ogon (dovetail)

Metoda łączenia desek w narożnikach szuflad. Ręczne jaskółcze ogony (XIX w.) są nieregularne; maszynowe (XX w.) idealnie równe.

Krakelury

Mikropęknięcia lakieru/werniksu na obrazie olejnym. Pojawiają się po 50-100 latach. Fałszywe krakelury są "malowane" na podróbkach.

Lustrzane bicie (proof)

Specjalne bicie monety dla kolekcjonerów — lustrzane tło, matowy relief. Monety proof są 30-100% droższe niż standardowe.

Młoda Polska

Nurt sztuki polskiej 1890-1914. Główni artyści: Wyspiański, Malczewski, Chełmoński, Fałat. Obrazy warte 15-500k zł.

Norblin

Manufaktura srebra i brązu Warszawa 1819-1944. Konkurencja Fraget. Przedmioty sygnowane "Norblin" + próba.

Patyna

Naturalne ciemnienie metalu (srebro, brąz) lub lakieru (meble) wraz z upływem czasu. Patyna jest POŻĄDANA — nie usuwaj!

Proweniencja

Udokumentowana historia przedmiotu (faktury, katalogi, zdjęcia). Dobra proweniencja zwiększa wartość o 20-50%.

Próba srebra

Zawartość srebra w stopie: 800, 925 (sterling), 935, 958 (Britannia). Próba 925 to standard przedmiotów użytkowych.

Punca

Mała wybita pieczęć na przedmiocie srebrnym/złotym. Zawiera próbę, znak mistrza, miejskiego, roku.

Rzeczoznawca

Osoba uprawniona do wyceny majątku (ruchomości, nieruchomości). Dla antyków — rzeczoznawca majątkowy ds. ruchomości artystycznych.

Stan 1 (menniczy)

Moneta nie była w obiegu, pełen stempel, oryginalny połysk. Najwyższa cena na rynku numizmatycznym.

Sterling silver

Oznaczenie srebra próby 925 (92,5% czystego srebra). Standard używany w Wielkiej Brytanii i międzynarodowo.

Szafowy zegar

Zegar stojący podłogowy (longcase), wysokość 180-240 cm, XVIII-XX w. Cena polskiego 3-25k zł, angielskiego 15-80k.

Talar

Srebrna moneta XVI-XVIII w., waga 28 g. Talar Jana III Sobieskiego wart 15-80k zł w stanie 2.

Thonet

Austriacka manufaktura mebli giętych 1830+. Krzesła Thonet #14 (gięte buk) są warte 300-1500 zł za sztukę.

Werniks

Przezroczysty lakier chroniący powierzchnię obrazu olejnego. Z czasem żółknie — konserwator usuwa i aplikuje nowy.

WZ

Punca warszawska (orzeł) używana na srebrach z Warszawy w XIX w. Oznacza polskie pochodzenie epoki zaborów.

Zołotniki

Rosyjski system próby srebra do 1927 r. Próba "84 zołotnika" = 87,5% czystego srebra (zbliżona do próby 875).